Fason Tişört Dikim Fiyatları 2026: Neye Göre Belirlenir?

Fason tişört dikim fiyatına neler dahildir?

Bir teklifin rakamı, ancak kapsamı bilindiğinde anlam kazanır. Bu yazı yalnızca dikim işçiliğini ele alır. Kumaş, aksesuar ve baskı dahil toplam maliyet için tişört üretim maliyeti yazısına bakın.

Yalnızca dikim, kesim dahil dikim ve tam paket

Sektörde fason denince çoğunlukla kumaşı ve aksesuarı işi yaptıranın verdiği modeller kastedilir. Bunlar kendi içinde ikiye ayrılır: kesilmiş parçaların atölyeye geldiği yalnızca dikim ve atölyenin kumaşı da kestiği kesim dahil dikim (CMT, kes-dik-teslim). Üçüncü model, atölyenin kumaş ve aksesuarı da temin edip hazır ürünü tek fiyatla sattığı tam paket (sektörde çoğu zaman FOB olarak anılır) üretimdir. Bu bir dikim ücreti değil ürün fiyatıdır ve bu yazıdaki hesapla doğrudan karşılaştırılamaz. Modellerin ayrıntısı için fason üretim rehberine bakabilirsiniz.

Fiyata genelde dahil olmayanlar

Aşağıdaki tablo, teklifi aldığınızda satır satır sormanız gereken kalemleri toplar. "Dahil" yanıtı sözlü kalmamalı, teklif metninde yazılı olmalıdır.

Dikim fiyatı nasıl hesaplanır?

Atölyenin teklifi özünde şu formüle dayanır:

Adet başı dikim bedeli = (SMV × dakika maliyeti ÷ verimlilik) + genel gider payı + kâr payı

Standart dakika (SMV) ve tişört dikim işlem sırası

SMV, eğitimli bir operatörün bir işi standart tempoda yapması için gereken süredir. ILO'nun iş etüdü el kitabı standart zamanı, bir işin standart performansla tamamlanması gereken toplam süre olarak tanımlar ve bunun standart dakika ya da standart saat olarak ifade edildiğini belirtir. Gözlenen süre operatörün temposuna göre düzeltilir, dinlenme ve beklenmedik duraklama payları eklenir. SMV, modele göre zaman etüdüyle ya da aynı kitabın ayrı bir bölümde anlattığı ön tanımlı zaman standartlarıyla belirlenir.

SMV'yi işlem işlem toplamak için önce işlem sırasını bilmek gerekir. MEB'in MEGEP kapsamındaki "Tişört Dikimi" modülü, eğitim amaçlı örnek bir dikim planı verir:

1. Yaka ribanasının ya da bandının uçlarını birleştirme (overlok)
2. Omuzları birleştirme; omuz dikişinin esnemesini önlemek için ekstrafor (destek şeridi) konur (overlok)
3. Yaka ribanasını ya da bandını gövdeye geçirme (overlok)
4. Kolları gövdeye takma (overlok)
5. Yan dikişleri kol ucundan başlayarak birleştirme (overlok)
6. Kol ağzı ve etek ucunu temizleme (overlok; modül reçme ile temizlemeyi de anlatır)
7. Kol ve yan dikiş paylarını düz makinede tutturma
8. İplik temizleme
9. Son ütü, son kontrol ve paketleme

Overlok, kumaş kenarını keserken aynı anda sarma dikişi atan makinedir. Reçme ise örme giysilerin etek ucu ve kol ağzında kullanılan, üstte iki alta tek dikiş görünen dikiş tekniğidir. Gerçek hatlarda bu işlemler modele, makine parkına ve hat düzenine göre bölünür ya da birleştirilir. Cep, yırtmaç, bant gibi her ek detay işlem ve süre ekler; her işlemin süresi toplanarak modelin SMV'si çıkar. Listede overlok yazılan adımlar overlokçunun işidir; etek ucu ve kol ağzı reçmeyle bitiriliyorsa bu iş reçmecinindir.

Atölyenin dakika maliyeti

Dakika maliyeti, bir operatörün bir dakikasının atölyeye maliyetidir. Atölyenin diğer giderleri formülde ayrıca genel gider payı olarak eklenir. Başlıca kalemler şunlardır:

• İşçilik: Asgari ücret, işçilik maliyetinin alt referansıdır. Asgari Ücret Tespit Komisyonu 2026 için günlük brüt asgari ücreti 1.101 TL olarak belirledi (Resmî Gazete, 26 Aralık 2025); bu, aylık 33.030 TL brüte karşılık gelir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının (ÇSGB) 1 Ocak - 31 Aralık 2026 dönemi için yayımladığı hesap tablosuna göre asgari ücretli bir çalışanın işverene aylık maliyeti, SGK prim indirimi uygulanmadığında 40.874,63 TL, imalat sektörüne tanınan 5 puanlık indirimle 39.223,13 TL'dir. Bu yazının tarihi itibarıyla 5 puanlık indirim, 5510 sayılı Kanun'un 81. maddesi (ı) bendi ve geçici 108. maddesi uyarınca 31 Aralık 2026'ya kadar imalat sektöründeki özel sektör işverenlerine uygulanır. Şartları arasında bildirgelerin ve primlerin yasal süresinde verilip ödenmesi ve SGK'ya prim veya idari para cezası borcu bulunmaması vardır. Atölyenin bu şartları taşıyıp taşımadığını mali müşavirinizle kontrol edin. Operatör ve usta ücretleri asgari ücretin üzerinde olabilir; kendi bordronuzdaki rakamı kullanın.
• Çalışma süresi: 4857 sayılı İş Kanunu'nun 63. maddesine göre genel bakımdan çalışma süresi haftada en çok 45 saattir. 41. maddeye göre bu süreyi aşan çalışma, denkleştirme uygulanan haller dışında fazla çalışmadır. Aylık ücret bu süreye bölününce dakika maliyeti çıkar.
• Atölye giderleri (genel gider payı): Kira, elektrik, makine bakımı ve yedek parça, makine amortismanı (yıpranma payı), yardımcı personel (ütü, paket, kalite, usta), muhasebe ve sigorta.
• Verimlilik: Bu yazıda verimlilik, üretilen adet × SMV değerinin harcanan toplam operatör dakikasına (operatör sayısı × çalışılan dakika) oranıdır. Makine arızası, malzeme bekleme, yeniden işleme ve model değişimi gibi kayıplar bu oranı düşürür.
• Kâr payı: Atölyenin yatırımını ve riskini karşılayan paydır.

Örnek hesaplama (varsayımsal)

Uyarı: Aşağıdaki rakamların tamamı varsayımdır; piyasa fiyatı ya da bir atölyenin gerçek teklifi değildir. Yalnızca formülün nasıl işlediğini göstermek için seçilmiş sayılardır. "Sizin değeriniz" sütununa kendi rakamlarınızı yazarak hesabı yenileyin.

Varsayımlar

Hesap adımları (ara değerler yuvarlanmıştır; tüm tutarlar TL, KDV hariç)

Bu sonuç bir piyasa fiyatı, ortalama ya da önerilen fiyat değildir; yalnızca yukarıda seçilen varsayımların çıktısıdır. Teklif değerlendirirken referans fiyat olarak kullanmayın. Asıl öğretici olan, girdilerin sonucu nasıl oynattığıdır. Genel gider ve kâr işçiliğe oranlandığı için toplam bedel işçilikle aynı oranda değişir: verimlilik %60'tan %50'ye düşerse bedel yaklaşık %20 artar, %70'e çıkarsa yaklaşık %14 azalır. SMV 8 dakikadan 10 dakikaya çıkarsa bedel %25 artar, 6 dakikaya inerse %25 azalır. Operatör ücreti de aynı şekilde doğrusal etki eder.

Yani iki atölye aynı ücreti ödese bile, verimlilik ve süre varsayımı farklıysa teklifleri farklı olur. Teklifleri karşılaştırırken bu iki girdiyi sormanız bu yüzden önemlidir.

Fason tişört dikim fiyatını değiştiren etkenler

Aşağıdaki tablo, her etkenin fiyatı hangi yönde ve hangi mekanizmayla etkilediğini ve teklifte ne soracağınızı özetler. Etkilerin oranını gösteren kaynaklı bir veri bulunmadığı için tabloda yüzde ya da TL rakamı yoktur. Açıklamalar genel üretim mantığına dayanır; etkinin yönü ve büyüklüğü atölyeye, modele ve kumaşa göre değişir.

Bölgeye göre fiyat farkı olup olmadığı konusunda kaynaklı bir karşılaştırma bulunmadığı için bu yazı bölge etkisi hakkında bir iddiada bulunmuyor.

Fiyat aralıkları ve internetteki rakamlar nasıl okunmalı?

Bu yazının tarihi (8 Ekim 2026) itibarıyla fason tişört dikimi için yöntemi açıklanmış bir fiyat veri seti ya da birbirinden bağımsız iki kaynakta tutarlı bir TL aralığı bulunamadı. Tekstil Rehberi bu nedenle bir aralık yazmıyor: kaynaksız bir aralık, pazarlıkta yanlış bir referansa dönüşür.

İnternette dolaşan "ortalama" fason tişört fiyatlarını okurken şu soruları sorun:

• Rakamın tarihi var mı? Kur ve asgari ücret değiştikçe eski rakam anlamını yitirir.
• Kapsamı belli mi? Yalnızca dikim mi, kesim ve ütü-paket dahil mi, KDV dahil mi?
• Hangi kumaş, model ve adet için hesaplanmış?
• Nasıl bulunmuş? Yöntemi açıklanmayan rakam doğrulanamaz.

Bu sorulardan birinin cevabı yoksa rakamı referans almayın. Alt ve üst sınırı birbirinden çok uzak aralıklar da karar vermeye yaramaz. Bunun yerine şunu yapın:

1. Kendi modeliniz için, aynı kapsamda yazılı teklif toplayın.
2. Her atölyeden modelin işlem listesini ve SMV varsayımını isteyin. Teklifi bu SMV'ye bölerek "SMV başına fiyat"a çevirin. Böylece farklı zorluktaki modellerin ve farklı varsayımların etkisini ayırabilirsiniz.
3. Bu yazıdaki hesabı kendi girdilerinizle yürütüp teklifle karşılaştırın. Fark büyükse hangi girdinin (verimlilik, SMV, genel gider, kapsam) farkı açıkladığını sorun.

Dikim ücreti dışında bütçeyi etkileyen kalemler

Tişört dikim ücreti toplam maliyetin yalnızca bir parçasıdır. Bütçeye girmesi gereken diğer kalemler:

• Kumaş firesi ve pastal verimi: Pastal verimi düşükse aynı sayıda tişört için daha çok kumaş harcanır. Bu dikim ücretine yansımaz ama bütçeye girer.
• Numune ve kalıp bedeli: Numune (örnek ürün) üretimi ayrıca fiyatlanabilir. Ücretsiz mi, sipariş verilirse bedeli düşülüyor mu, teklifte yazılı olsun.
• Hatalı üretim, iade ve fire payı: Hatalı ürünün kim tarafından, ne sürede ve hangi bedelle düzeltileceği, kabul edilebilir fire payı fiyatla birlikte konuşulmalıdır. Termin, ödeme, fire ve kalite maddelerini fason üretim sözleşmesine yazmanız önerilir; sözleşme için hukuki destek almalısınız, bu yazı hukuki danışmanlık değildir.
• Nakliye ve koli: Kumaşın atölyeye gidişi ve ürünün dönüşü ayrı bir maliyettir.
• KDV: Bu yazının tarihi (8 Ekim 2026) itibarıyla KDV Genel Uygulama Tebliği'nin I/C-2.1.3.2.7 bölümü fason tekstil ve konfeksiyon işlerini kısmi tevkifat kapsamında sayıyor; tevkifatı, tebliğde sayılan alıcı gruplarına (KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar) giren alıcı uyguluyor. Aynı bölüm, fason imalatın şartı olarak ana hammadde başta olmak üzere hammaddelerin işi yaptıran tarafından sağlanmasını arıyor. Atölyenin kullandığı iplik, düğme gibi yardımcı malzemeleri ise fason hizmet bedeline dahil sayıyor ve ayrı fatura edilmeyeceğini belirtiyor. Oran ve hesap bu yazının konusu değil: fason dikimde KDV tevkifatı yazısına bakın. Mevzuat değişebilir; faturalama biçimini mutlaka mali müşavirinizle netleştirin. Bu bölüm vergi danışmanlığı değildir.

Teklif alırken kontrol listesi

Aynı kapsamda en az üç teklif toplamak, hesabı ve fiyatı sınamanın pratik yoludur. Sırayla:

1. Belgeleri hazırlayın: Teknik föy (tech pack: ölçü tablosu, dikiş tipleri, etiket yerleri, paketleme detayı) ya da net görsel ve ölçü tablosu; kumaş bilgisi (cins, gramaj); beden, renk ve adet dağılımı; istenen termin.
2. Aynı kapsamda en az üç teklif alın: Yukarıdaki dahil / hariç tablosunu her atölyeye aynı biçimde sorun; teklifleri kapsam eşitlenmeden kıyaslamayın.
3. Numuneyi netleştirin: Numune onayı, numune bedeli ve süresi. Onaylanan numunenin üretim için referans olduğunu yazıya geçirin.
4. Fire, hata ve gecikme sorumluluğunu yazın: Kim, hangi durumda, ne kadar öder?
5. Ödeme ve vadeyi belirleyin: Avans var mı, vade kaç gün, fatura hangi tarihte kesiliyor?
6. Fatura ve KDV biçimini mali müşavire danışın: Fiyatın KDV hariç mi dahil mi olduğu, tevkifat uygulanıp uygulanmayacağı ve faturaya hangi kalemlerin yazılacağı.

Teklifleri yan yana koymak için aşağıdaki şablonu kullanabilirsiniz:

Çok düşük teklif neden dikkat gerektirir?

Diğerlerinden belirgin biçimde düşük bir teklif her zaman sorunlu değildir. Yüksek verimle çalışan, kâr payını düşük tutarak kapasitesini dolduran ya da farklı bir kapsamı fiyatlayan bir atölye de olabilir. Yine de fark açıklanmadan karar vermemek gerekir. Dikkat edilecek üç nokta var:

• Kapsam farkı: Ütü-paket, etiket takma, iplik temizleme veya kalite kontrol teklifin dışında bırakılmış olabilir; fark sonradan ek kalem olarak çıkar. Ütü-paket, ütü paket şefinin yönettiği ayrı bir bölüm olduğu için teklifte ayrı bir kalem olarak yer alabilir.
• Kalite kontrol: Kontrol adımı ve süresi azaltılarak sağlanan fiyat, yeniden işleme ve iade olarak size dönebilir.
• Termin riski: Kapasitesinin üzerinde iş alan atölye gecikebilir; fazla çalışma maliyeti de sonradan gündeme gelebilir.

Düşük teklif veren atölyeden SMV varsayımını, verimlilik beklentisini ve fiyata dahil olan işlemleri yazılı isteyin. Yanıtlar tutarlıysa fark meşru olabilir. Atölye değerlendirmesi için fason atölye nasıl seçilir yazısındaki kriterlere bakın.

Sonraki adımlar

Hesabı kendi rakamlarınızla yürüttükten ve teklifleri aynı kapsama getirdikten sonra sıra sözleşmeye ve atölye seçimine gelir. Fason atölyelerin listesine Fason Dikim firmaları sayfasından ulaşabilirsiniz. Fiyat aralıkları ve hesap yöntemi genel bilgidir; teklifteki fatura, KDV ve sözleşme hükümleri için ilgili uzmandan destek alın.